Ciro faturalarında KDV oranı kaç olmalı?

Fatura ve benzeri vesikalarda gösterilen ticarî teamüllere uygun miktardaki iskontolar Katma Değer Vergisi (KDV) matrahına dahil edilmiyor. Bu kapsamdaki iskontolar fatura bedelinden indirilir. Kalan bedel üzerinden KDV hesaplanır. Fakat bu iskontolar fatura üzerinde değil de yıl sonunda yapılıyorsa matrahtan düşme diye bir durum söz konusu olmuyor, ciro primini alan taraf primi ödeyen tarafa fatura düzenliyor. Satış primi, hasılat primi, yılsonu iskontosu gibi adlarla yapılan bu tür ödemeler KDV'ye tabidir. Çünkü yapılan iş ana firmaya karşı verilen bir hizmet olarak kabul edilir. Bu düzenlemeler uyarınca, bu tür ciro primleri ve iskonto uygulamaları, satışa konu olan mal ya da hizmetten bağımsız başka bir hizmetin bedeli olarak kabul ediliyor ve bu işlemler için düzenlenen faturalarda %18 KDV oranı uygulanıyordu. Bu durumun bazı sakıncaları oluyordu. Fatura üzerinde yapılan iskonto ile daha sonra yapılan iskontolarda farklı oran uygulanmasına sebep oluyordu. Çünkü indirimli oranda (yüzde 8 veya yüzde 1) mal satılması halinde fatura üzerinde yapılan indirim dolaylı olarak indirimli oranda KDV uygulanmasına sebep oluyordu. Daha sonra yapılan ciro priminde ise KDV oranı malın tabi olduğu orandan bağımsız olarak yüzde 18 olarak uygulanıyordu. Farklı oranda KDV uygulanmasının iadelerde suiistimale sebep olması da mevzubahis olabiliyordu. Yüzde 1 oranında yapılan mal satışı için daha sonra ciro primi verilmesi halinde ciro primi faturası yüzde 18 olarak vergilendiriliyor ve bu vergi de iade edilecek vergilerin şişirilmesine yol açıyordu. Son dönemlerde vergi daireleri ciro primlerine ait KDV'lerin iade edilemeyeceğini iddia ediyordu. Mükellefler bu yoruma katılmadıkları için ihtilaflar oluşabiliyordu.

2011 biterken - dönemi kapatırken uyarılar

Yavaş yavaş yılı tamamlama telaşına girdiğimiz şu günlerde yıl sonuna dönük bazı hatırlatmalar yapayım istedim.

1- Ciro primi faturalarınızı en geç aralık tarihli almaya çalışın

Değerli okurlar, son zamanlarda ciro primi konusu değişik açılardan tartışma yaratmaya başladı.

a. İade sürecinde yaşanan sorunlar

Düşük oranlı KDV'ye tabi mal satışı nedeniyle KDV iadesi alan şirketlerin, malin satıldığı dönem dışında, hele de yılı geçtikten sonra gelen ciro primi faturalarında gösterilen KDV'nin iadesinin alınamayacağı iddia edilmeye başlanmıştır. Bu yaklaşım gıda sektörünün bir çok oyuncusu için adeta kâbus senaryosu halini almış görünmektedir. Bugüne kadar sorunsuz iade alan şirketler aniden hiç hesapta olmayan bu problemle karşı karşıya kalmışlardır. Birçok firmanın finansman yükü bu nedenle oldukça artmış, normalde alageldikleri KDV tutarları belki de hiç alamayacakları devreden KDV'ye dönmüştür. Bu yanlış süratle düzeltilmezse KDV bir servet vergilemesi haline gelecektir.

b. Geç gelen faturadaki KDV iddiası

Ciro primlerinin ayni yıl değil de izleyen yılda düzenlenmesi halinde, bu faturadaki KDV'nin artık indirilemeyeceği de iddia edilmiştir. Bu nedenlerle ciro primi faturalarınızı yıl bitmeden veya olabildiğince en geç Aralık tarihli almaya çalışınki bu tür tartışmalar sizin için bir önem taşımasın.

2- Bu döneme ilişkin faturalarınızı alin

2011 e ilişkin ancak 2012 tarihli gelen faturaların KDV'si ile ilgili olarak da yukarıda tartıştığımız sorunlar yaşanabilir. Mali İdare'den alınan yazılı görüşe istinaden geç gelen 2011 tarihli faturalarla ilgili KDV dâhil tutarı 2011 beyannamesinde gider olarak dikkate alabilirsiniz görüşü veriyorduk. Artık bu konuda da yeniden görüş alınmasını tavsiye ediyorum.