GSS uygulamasında kız çocukların durumu

Zorunlu genel sağlık sigortasının 1 Ocak'ta yürürlüğe girmesiyle en çok kafa karıştıran konulardan biri ana veya babaları üzerinden sağlık yardımı alan kız çocuklarının durumu oldu.

Özellikle, henüz 18 yaşını doldurmamış kız çocuklarının 18 yaşını doldurduklarında, eğitimi devam etmekte olan 25 yaşını doldurmamış kız çocuklarının ise eğitimleri sona erdiğinde ana veya babaları üzerinden sağlık yardımı alıp alamayacakları soruların odağını oluşturuyor.

Kafa karışıklığının nedeni ise 1 Ekim 2008'de yürürlüğe giren 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nda kız erkek ayrımı olmaksızın 18 yaşını, lise ve dengi öğrenim görmesi halinde 20 yaşını, yüksek öğrenim görmesi halinde ise 25 yaşını doldurmamış ve evli olmayan çocukların bakmakla yükümlü olunan kişi olarak sağlık hizmeti alabileceklerine ilişkin düzenleme.

Örneğin bir okurumuz şöyle soruyor; 'Ben ve eşim emekliyiz ve 20 Mayıs 2012'de 18 yaşına girecek bir kızımız var. Kızım bugüne kadar benim üzerimden sağlık hizmetlerinden yararlanıyordu fakat şimdi bu yeni kanunla kafamız çok karıştı! Kızım üniversitede okuyor. Şimdi bu bilgiler ışığında kızım yine sağlık hizmetlerinden yararlanacak mı yoksa yeni kanuna göre yapmam gereken şeyler var mı?'...

Kesinti suretiyle alınan vergilerin mahsup ve iadesi

Gelir Vergisi Yasası’nın 121 ve Kurumlar Vergisi Yasası’nın 34’üncü maddeleri uyarınca beyannamede gösterilen gelire dahil kazanç ve iratlardan gelir veya kurumlar vergisi yasalarına göre kesilmiş bulunan vergilerin, beyanname üzerinden hesaplanan gelir veya kurumlar vergisine mahsup edilmesi mümkündür.

Ancak bu bağlamda mahsubu yapılacak verginin hesaplanan gelir veya kurumlar vergisinden fazla olması halinde aradaki fark vergi dairesi tarafından mükellefe tebliğ tarihinden itibaren bir yıl içerisinde başvurusu halinde mükellefin kendisine red ve iade olunmaktadır.

Çeyiz parası

SORU – 1: Çeyiz parası almak için nereye ve hangi belgelerle müracaat etmek gerekir ve çeyiz parası elden mi bankadan mı alınır?

CEVAP – 1: Çeyiz parasını alacak kız çocukları eğer 4/a (hizmet akdi ile çalışanların sigortalılığı) ve 4/b (kendi nam ve hesabına çalışanların sigortalılığı) sigortalılığı kapsamında iseler ya da 1 Ekim 2008’den sonra ilk defa memurluğa başlayanların kız çocukları iseler, bağlı bulundukları Sosyal Güvenlik İl Müdürlüklerine veya Sosyal Güvenlik Merkez Müdürlüklerine başvuru yapmaları gerekir.

Evlenme ödeneği için resmi evlilik bağı kurulduktan sonra ödeneği alacak kişi (vekili de olabilir) dilekçe ile:

a) 4/a(SSK’lılar) ve 4/b(Bağ-Kurlular) kapsamındakiler , SSK ve BAĞ-KUR (4/a-4/b) Evlilik İkramiyesi Başvuru Dilekçesi,

b) 4/c (Devlet Memurları) kapsmında olanlar Devlet Memurları Evlilik İkramiyesi Başvuru Dilekçesi İlgili illerdeki SGK il müdürlüklerine veya SGK merkez Müdürlüklerine başvurmaları gerekmektedir.

Çeyiz parası almak için yukarıda belirttiğimiz yerlere bir dilekçe ile birlikte müracaat edilmesi gerekir. Dilekçe ekinde evlenme tarihi nüfus kütüğüne işlenmemişse evlenme cüzdanının bir örneğinin de SGK’ya verilmesi gerekir. Nüfus kütüğüne işlenen evlilik işlemleri için ise, evlenme cüzdanının verilmesine gerek yoktur. Çeyiz parasının elden alınması imkanı yoktur. Müracaat eden kişilerin ya kendileri tarafından açtırılan banka hesap numaralarına ya da SGK tarafından ikametlerine en yakın yerde açılacak banka hesap numaralarına yatırılmaktadır.

Kredi kartıyla yapılan tahsilat nasıl beyan edilir?

Anayasa kuralı gereği ülkede vergi koyup kaldırmak sadece kanunla mümkündür.

Bunun dışındaki hukukî işlemlerle mükelleflere yeni vergi salmak veya bazı mükellefleri vergiden muaf tutmak mümkün değildir. Ancak tabii olarak kanunlarda tüm sosyal, ekonomik ve örfi durumlar dikkate alınamıyor. Çoğu zaman kanun bir vergiyle ilgili ana çatıyı kurar ve ayrıntısının düzenlenmesini (oran, istisna tutarları, beyan sınırları vs.) ilgili bakanlığa veya Bakanlar Kurulu'na bırakır. Bakanlıklar da bu kanunlara ilişkin uygulamanın nasıl olması gerektiğini ve kanun hükmünden ne anlaşılması gerektiğini alt hukukî işlemlerle ortaya koyar. Yönetmelik, tebliğ, sirküler ve hatta özelgeler bu tür idarî işlemlerdir.

330 bin pazarcının sadece 48 bini vergi ödüyor.

Türkiye Sebzeciler, Meyveciler ve Seyyar Pazarcılar Esnaf ve Sanatkarları Federasyonu (TÜSPAF) Genel Başkanı Mehmet Çakman, Türkiye'de 330 bin pazar esnafından sadece 48 bininin vergi mükellefi olduğunu söyledi.

Çakman, 5957 sayılı Sebze ve Meyveler ile Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun ile ilgili Çanakkale'nin Biga ilçesinde, Biga Belediye Kültür Sarayı'nda düzenlenen bilgilendirme toplantısına katıldı.

Mükellefiyeti olmayan şahıslardan alınan arsa, taşıt vb varlıklar Ba ve Bs formuna dahil edilecek mi?

Uygulamada vergi mükellefiyeti olmayan şahıslardan arsa, taşıt vb varlıkların alımlarının Ba formuna dahil edilip edilmeyeceği ile bu şahıslara yapılacak arsa, taşıt vb varlıkların satışlarından dolayı alıcının Ba formu düzenlemesinin mümkün olmaması nedeniyle söz konusu satışların Bs formuna dahil edilip edilmeyeceği konusunda duraksamalar olmaktadır.

213 sayılı Vergi Usul Kanununun 229’uncu maddesinde; fatura, satılan emtia veya yapılan iş karşılığında müşterinin borçlandığı meblağı göstermek üzere emtiayı satan veya işi yapan tüccar tarafından müşteriye verilen ticari vesika olarak tanımlanmıştır. Kanunun 231’inci maddesinin 5 numaralı bendinde de; faturanın malın teslimi veya hizmetin yapıldığı tarihten itibaren azami 7 gün içinde düzenleneceği, bu süre içerisinde düzenlenmemiş olan faturaların hiç düzenlenmemiş sayılacağı, 232’nci maddesinde ise, birinci ve ikinci sınıf tüccarların, kazancıbasit usulde tespit edilenlerle defter tutmak mecburiyetinde olan çiftçilerin, birinci ve ikinci sınıf tüccarlara, serbest meslek erbabına, kazançlarıbasit usulde tespit olunan tüccarlara, defter tutmak mecburiyetinde olan çiftçilere, vergiden muaf esnafa sattıkları emtia veya yaptıkları işler için fatura vermek ve bunların da fatura istemek ve almak mecburiyetinde oldukları hükme bağlanmıştır.

İşveren işçiden senet alabilir mi?

İş Kanunu'nda satış üzerine şirket alacaklarını tahsil etmek, petrol istasyonunda pompadan satış yapma sırasında tahsilât yapmak, kasiyer vb görevlerde bulunmak gibi malî yükümlülük içeren görevlere alınan işçilerden işe alım sırasında ya da benzer görevlerle görevlendirme sırasında teminat niteliğinde senet alınabilmesi hakkında herhangi bir düzenleme yapılmamıştır. Ancak piyasada bazı işverenlerin işyerinde çalışması amacıyla işe aldığı ya da görevlendirdiği işçisinden teminat amacıyla senet aldığı ve uğrayabileceği zararlara karşı kendilerini güvenceye almayı amaçladığı bilinmektedir. Böyle bir ihtiyaç bulunduğu savunulabilecek işler, piyasada elbette var. Fakat daha önceden, ihtiyacı yeterince karşılama gücü içermese de, zarar karşılığı kesinti düzenlemesi, mülga 1475 sayılı İş Kanunu'nda mevcuttu. 4857 sayılı İş Kanunu'nda ise bu konuda düzenleme yapılmayarak, çıkabilecek uyuşmazlıkların çözümü, genel hükümlere bırakılmıştır. 

İş sözleşmesine konulmuş olan bir hükme istinaden işçiden işe girerken oluşabilecek zararlara karşı teminat niteliğinde senet alınabilir mi?